Człowiek roku 1909 - Stanisław Jastrzębski
Założyciel i właściciel zakładu ogrodniczego w Częstochowie, członek miejscowej Rady Miejskiej, współzałożyciel (a potem także prezes) Towarzystwa Ogrodniczego w Częstochowie.
Stanisław Jan Jastrzębski urodził się 26 sierpnia 1862 r. w Pułtusku, był synem Hilarego i Ludwiki z Cierzkowskich. Ukończył gimnazjum w Pułtusku, a później szkołę ogrodniczą w Warszawie. Pracował jako ogrodnik w majątku Mordy na Podlasiu.
Na początku lat osiemdziesiątych XIX w. przeniósł się do Częstochowy, gdzie od roku 1884 dzierżawił ogród przy ulicy Dojazd (Piłsudskiego) na tyłach Hotelu Angielskiego (później Hotel „Polonia”). W tym okresie posiadał sklep ogrodniczy z kwiaciarnią przy I Alei 10 (następnie przeniesiony pod numer 16).
W 1906 r. należał do współzałożycieli Towarzystwa Ogrodniczego w Częstochowie. Od 1907 r. należał do Komitetu Tymczasowego Wystawy Przemysłowo-Rolniczej, a w lutym 1908 r. został wybrany do komisji budowlanej tejże wystawy. Podczas samej wystawy w 1909 r. prezentował kwiaty oraz drzewka owocowe; stoisko zakładu ogrodniczego Jastrzębskiego zwracało powszechną uwagę zwiedzających pięknym białym orłem na czerwonym tle wykonanym z kwiatów. Za zaprezentowanie godła Polski został zresztą aresztowany, ale wkrótce go zwolniono. Zakład ogrodniczy Jastrzębskiego otrzymał na wystawie dwa złote i trzy srebrne medale za pokazane kwiaty, wieńce, wiązanki, biżuterię kwiatową oraz drzewka.
Jastrzębski chętnie przekazywał owoce i kwiaty ze swojego ogrodu na cele społeczne, m.in. jako fanty na zabawy, z których wpływy przeznaczane były na rzecz Towarzystwa Dobroczynności dla Chrześcijan i Straż Ogniową Ochotniczą (SOO). W roku 1912 wprowadził w swoim sklepie sprzedaż rabatową, z której dochód przeznaczony był na kolonie letnie dla najuboższych dzieci. Jastrzębski należał do SOO oraz zarządu Stowarzyszenia Rzemieślniczo-Przemysłowego. W roku 1916 w związku z trudną sytuacją żywnościową w mieście, na łamach „Gońca Częstochowskiego” zwrócił się do proboszczów parafii częstochowskich, aby wyszukiwali leżące odłogiem grunty i rozdzielali je między najuboższych mieszkańców, którzy mogliby tam hodować warzywa. Radził też np., jakich ziemniaków używać do sadzenia, aby plon był obfitszy.
W 1917 r. w wyborach kurialnych do Rady Miejskiej (RM) Jastrzębski został jej członkiem; w RM pracował w komisjach: podatkowej, ds. urzędniczych, żywnościowej i mięsnej. W marcu tegoż roku powołany został w skład Wydziału Rady Narodowej Powiatu Częstochowskiego. W końcu 1918 r. sprzeciwiał się na forum RM rozszerzeniu jej składu o nowych radnych z ugrupowań robotniczych. W grudniu 1917 r. (po śmierci Karola Zawady) został prezesem Towarzystwa Ogrodniczego w Częstochowie.
W latach 20. oraz 30. XX w. był w Częstochowie m.in. członkiem zarządów: Stowarzyszenia Właścicieli Nieruchomości, Koła Zjednoczenia Stanu Średniego (gdzie pełnił funkcję wiceprezesa), od 1934 r. Koła Towarzystwa Miłośników Przyrody.
Zmarł 25 czerwca 1937 r. w Częstochowie. Pochowano go na cmentarzu Kule (w kwaterze 5, rząd VII, grób nr 15).
W małżeństwie z Rozalią Apelt (1861–1928), córką Mateusza, miał syna Stanisława Joachima, ogrodnika, a także córki: Stefanię i Zofię (zamężną Kurpińską), które zginęły w niemieckim obozie Auschwitz. Jego wnukiem był Bogdan (1925–2019), ogrodnik i działacz ogrodniczy, wiceprzewodniczący Rady Miejskiej w Częstochowie, odznaczony medalem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata.
Fotografie:
Stanisław Jastrzębski
Rozalia Apelt-Jastrzębska
