Premierowe „PorozmawiajMy o…”
Teatr NoWy w Częstochowie po raz kolejny oswaja temat odchodzenia, utraty bliskich, radzenia sobie ze stratą. Zaprasza widzów do dyskusji premierowym spektaklem „PorozmawiajMy o…”. Premiera już w piątek, 25 października.
NoWy nigdy nie unikał wymagających tematów. Debiutancka produkcja „Cebula” opowiadała o odchodzeniu, utracie kogoś bliskiego, ubiegłoroczna premiera „Umrzeć ze śmiechu” oswajała ten temat w komediowej konwencji, a tegoroczna nowość ma wręcz wymusić rozmowę o śmierci. O szczegółach dotyczących prapremierowego tytułu twórcy opowiadali podczas konferencji prasowej, która odbyła się 22 października w Domu Oczami Brata (tam mieści się siedziba NoWego).
Dyrektor i aktor teatru, a jednocześnie szef Fundacji Oczami Brata – Paweł Bilski przyznał, że o realizacji „PorozmawiajMy o…” myślał od dawna. – Inspiracja pochodziła od książki Michaela Hebba „Porozmawiajmy o śmierci przy kolacji”. Autor jest współtwórcą znanego na Zachodzie ruchu, w którym ludzie – znajomi i nieznajomi rozmawiają ze sobą o śmierci. W Polsce taką kolację po raz pierwszy zorganizowała po śmierci ks. Jana Kaczkowskiego jego rodzina. Opowiedzieli mi o niej, przy okazji uroczystości, gdy miałem zaszczyt odebrać nagrodę Okulary ks. Jana. W Polsce ta idea jest mało rozpowszechniona. Chcemy to zmienić.
Scenariusz spektaklu przygotowała aktorka Paulina Kajdanowicz (która wcześniej dla NoWego wyreżyserowała i napisała „Apok@lipsę covidową”). Wybrała pytania, które padają w książce i zadała je grupie dziewięciorga rozmówców. - Gdy Paweł złożył mi propozycję, żebym stworzyła ten scenariusz, stwierdziłam, że najlepszą metodą będzie verbatim. Polega ona na tym, że przeprowadza się rozmowy na dany temat z osobami z pewnej grupy, czy określonego środowiska. W tym przypadku rozmawiałam z osobami znanymi o których wiedziałam, że pozwolą sobie na otwartość w tym jakże trudnym temacie, o którym nie mówimy chętnie, którego unikamy na co dzień.
Co istotne, w grupie rozmówców była również aktorka Marta Honzatko, która znalazła się w obsadzie spektaklu. To nie jedyny dodatkowy wkład, który wniosła w powstawanie „PorozmawiajMy”. Za sprawą tego tytułu spełniła swoje wielkie marzenie, żeby (przy wsparciu Ewy Gut) zająć się scenografią i kostiumografią. – Zawsze pragnęłam to zrobić w takim bardziej estetycznym znaczeniu, bo nie umiem projektować. A kostiumy zawsze były moją pasją. Wydaje mi się, że koledzy są zadowoleni z moich pomysłów. Zawsze się denerwuję, jak ludzie, którzy projektują kostiumy, nie słuchają aktora, nie zastanawiają się, jaką gra postać, tylko przychodzą z gotowymi projektami, nawet nie wiedząc, co my mamy do zaproponowania na scenie. A ja chciałam, żeby u nas było trochę inaczej. Zdradzę, że w tych kostiumach jest ukryty pewien przekaz, mam nadzieję, że widzowie domyślą się jaki.
Prace nad spektaklem trwały do ostatniej chwili. Scenariusz modyfikowano, bo każdy z aktorów dodawał coś ze swoich doświadczeń. Dla każdego jest więc to bardzo osobista realizacja. – W tym spektaklu nie mówimy jednym głosem. Każda z naszych postaci ma inne podejście do śmierci, do tego, co się z nami wydarzy, nie mówimy, że coś jest złe albo dobre – opowiadała o przygotowaniach do premiery Iwona Chołuj.
Co szczególne, wszyscy grają pod własnymi imionami. Poza Bilskim pozostali tworzą również obsadę spektaklu „Umrzeć ze śmiechu”, do którego nowa premiera nieco nawiązuje. - Założyliśmy sobie na początku, że w „PorozmawiajMy o…” wpleciemy kilka wątków z poprzedniego spektaklu. Widzowie, którzy znają „Umrzeć ze śmiechu”, będą mogli się troszeczkę uśmiechnąć. Pozwala to też trochę odciążyć główny temat – mówiła Iwona Chołuj.
Za reżyserię odpowiada izraelska artystka, reżyserka, malarka, a także mentorka i przewodniczka duchowa – Mael Mesida, która nazywana bywa „Banksym” świata teatru. Obecnie głównie pracuje w Haifie, gdzie na co dzień mieszka, konsultacji aktorom udzielała więc on-line. Udział tej reżyserki to zasługa Marty Honzatko, która współpracowała z nią w ramach działań Fundacji ArtChata w Krakowie. - To niesamowita kobieta, pilnowała, żebyśmy się nie pogubili w tym wszystkim, bo poruszaliśmy bardzo trudne tematy i ta praca sporo nas kosztuje – wyjaśniła Honzatko.
Przemyślenia dotyczące śmierci są różne, jednak co do pewnej kwestii aktorzy są zgodni: nie udałoby się „porozmawiać” i zrealizować tego tytułu wśród nieznanych sobie partnerów scenicznych. Cała piątka, w różnych konfiguracjach, spotykała się już w rozmaitych projektach NoWego. - Jesteśmy „bezpiecznym” gronem osób, które już ze sobą pracowały, dlatego ciekawym pomysłem było to, żeby do współpracy zaprosić wspaniałą reżyserkę, która kompletnie nas nie znała. Dzięki temu mogliśmy skonfrontować nasze pomysły i stworzyć wspólny efekt, który - mam nadzieję - spodoba się publiczności – powiedział ostatni z obsady Krzysztof Berendt.
Widzowie premierowo ocenią efekty już w piątek, 25 października o godz.18.00. W ten weekend spektakl grany będzie jeszcze w sobotę o godz. 18.00 i w niedzielę o godz. 16.00. Potem „PorozmawiajMy o…” będzie można zobaczyć 29 października o godz. 12.00 oraz 16 i 17 listopada o godz. 18.00. Bilety dostępne są na stronie www.teatrnowy.art/
Fot. Grzegorz Skowronek
pasek.jpg)
